ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ
ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2025
ΕΤΟΣ: 540
ΑΡ. ΦΥΛΛΟΥ: 15514
ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΠΡΩΙΝΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ
ΧΡΟΝΙΑ
ΤΩΝ ΔΗΜΟΠΡΑΣΙΩΝ
ΠΛΗΡΩΜΕΝΟ
ΤΕΛΟΣ
Τακ. Γραφείο
K.T.A
Αριθμός Άδειας
PHZHE
COTON
ΚΩΔΙΚΟΣ: 1781
Hellenic Post
9 772529029145
Τ: 210 38 17 700 - 210 38 17 716 - 210 38 17 737 F: 210 38 17 331 E: [email protected] W: www.ihodimoprasion.gr
ΔΙΠΛΑΣΙΟΙ ΘΑΝΑΤΟΙ
ΑΠΟ ΓΕΝΝΗΣΕΙΣ ΤΟ 2024:
Η ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ ΠΥΡΟΔΟΤΕΙ
ΚΡΙΣΗ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ
Τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ αναδεικνύουν τη σοβαρότητα του δημογραφικού προβλήματος
που πλήττει τη χώρα. Σύμφωνα με τις εκτιμή
σεις για τον μόνιμο πληθυσμό, οι θάνατοι το
2024 σχεδόν διπλασιάστηκαν σε σχέση με
τις γεννήσεις.
Συγκεκριμένα, οι γεννήσεις σημείωσαν μείωση
κατά 4,1% σε ετήσια βάση, ενώ οι θάνατοι παρουσίασαν ελαφρά πτώση μόλις κατά 1%. Αυτή
η ανισορροπία επιβεβαιώνει την ανησυχητική
τάση που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια.
Παρά την οριακή μείωση του μόνιμου πληθυσμού κατά 0,03% (συνολικά 3.429 λιγότερα
άτομα), η κατάσταση αποδεικνύεται πιο πε
ρίπλοκη, καθώς η μετανάστευση καλύπτει το
κενό. Η καθαρή μετανάστευση είναι σχεδόν
διπλάσια σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά, ενισχύοντας την ανάγκη για στρατηγικές
που θα αντιμετωπίσουν τις προκλήσεις του
δημογραφικού.
Η κατάσταση απαιτεί άμεση προσοχή και δράση για να διασφαλιστεί ένα βιώσιμο μέλλον
για τον πληθυσμό της χώρας.
Πιο αναλυτικά, σύμφωνα με τα στοιχεία της
ΕΛΣΤΑΤ:
- Ο μόνιμος πληθυσμός της Χώρας κατά την
1η Ιανουαρίου 2025 εκτιμάται σε 10.372.335
άτομα (5.094.094 άνδρες και 5.278.241 γυναί
κες), μειωμένος κατά 0,03% σε σχέση με τον
πληθυσμό την 1η Ιανουαρίου 2024 που έχει
αναθεωρηθεί σε 10.375.764 άτομα.
- Η εξέλιξη αυτή είναι αποτέλεσμα της φυσι
κής μείωσης του πληθυσμού που ανήλθε σε
57.564 άτομα (68.309 γεννήσεις έναντι 125.873
θανάτων ατόμων που διαμένουν εντός της
ελληνικής επικράτειας) και της καθαρής μετ
τανάστευσης που εκτιμάται σε 54.135 άτομα
(θετικό ισοζύγιο).
- Την 1η Ιανουαρίου 2025, ο πληθυσμός ηλικίας
ο - 14 ετών ανήλθε σε 12,8% του συνολικού
πληθυσμού, έναντι 63,5% του πληθυσμού 15 64 ετών και 23,7% του πληθυσμού 65 ετών και
άνω. Ο δείκτης γήρανσης (πληθυσμός ηλικίας
65 ετών και άνω προς τον πληθυσμό ηλικίας ο
- 14 ετών) την ίδια ημερομηνία ανήλθε σε 185.4.
- Η καθαρή μετανάστευση κατά το 2024 (54.135
άτομα) αντιστοιχεί στη διαφορά μεταξύ 132.149
εισερχομένων και 78.014 εξερχομένων μεταναστών. Για το 2023, η καθαρή μετανάστευση έχει
αναθεωρηθεί σε 29.816 άτομα (116.591 εισερ
χόμενοι και 86.775 εξερχόμενοι μετανάστες).
Σημειώνεται ότι στα στοιχεία εισερχόμενης
μετανάστευσης περιλαμβάνονται και άτομα
που βρίσκονταν στη Χώρα μας υπό καθεστώς
διεθνούς ή προσωρινής προστασίας.
ΙΟΒΕ: Δεύτερη στην ΕΕ η Ελλάδα στην
εξάπλωση των ηλεκτρονικών πληρωμών
Τη δεύτερη ταχύτερη εξάπλωση
της χρήσης καρτών στην ΕΕ
τη δεκαετία 2015-2024, σύμφωνα με
νέα μελέτη του Ιδρύματος Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών.
Στη μελέτη με τίτλο: «Ηλεκτρονικές πληρωμές στην Ελλάδα: μια
δεκαετία ταχείας εξάπλωσης», που
δημοσιεύθηκε σήμερα (18/12), καταγράφονται αφενός η πτωτική πορεία
στη συνολική χρήση μετρητών, αφετέρου η διαφορετική ένταση χρήσης
ηλεκτρονικών πληρωμών ανά επιλεγμένες κατηγορίες συναλλαγών,
ενώ αναδεικνύεται η συνεχιζόμενη
επίδραση της χρήσης καρτών πληρωμών στη βελτίωση της φορολογι
κής συμμόρφωσης. Ειδικότερα, οι
ηλεκτρονικές πληρωμές συνέχισαν
να επεκτείνονται συστηματικά στην
Ελλάδα και μετά την εποχή της πανδημίας, ενώ παρέμεινε αμείωτη η
θετική επίδραση στα δημοσιονομικά
έσοδα.
Όπως προκύπτει από τη μελέτη του
ΙΟΒΕ, η χρήση καρτών έχει διευρυνθεί συστηματικά μετά το 2014,
σε συνέχεια της επιβολής κεφα
λαιακών περιορισμών, των μέτρων
προώθησης των ηλεκτρονικών πληρωμών (νόμοι 4446/2016, 4646/2019,
4876/2021), της κρίσης πανδημίας,
αλλά και διοικητικών μέτρων όπως
η σύνδεση των τερματικών POS με
την ΑΑΔΕ το 2024 (Διάγραμμα 1).
Η ταχύτητα εξάπλωσης της χρήσης
καρτών πληρωμών τη δεκαετία 20152024 είναι η δεύτερη υψηλότερη στην
ΕΕ-27 (Διάγραμμα 2). Ενδεικτικά,
μεταξύ των ετών 2014 και 2024, η
σωρευτική αύξηση στη χρήση καρ
τών αγγίζει τις 25 φορές ως προς
τον αριθμό συναλλαγών και τις 10
φορές ως προς την αξία συναλλαγών
(Διάγραμμα 3).
Οι διαδικτυακές πληρωμές ενισχύ
θηκαν όχι μόνο κατά τη διάρκεια
αλλά και μετά την πανδημία. Ενδει
κτικά, το μερίδιο των διαδικτυακών
συναλλαγών έναντι των συναλλαγών με φυσική παρουσία αυξήθηκε
από λιγότερο από 1:5 σε περίπου 1:3
κατά την πανδημία και 1:2 μετά την
πανδημία.
Οι καταναλωτές επεκτείνουν τη χρήση πλαστικού χρήματος με φυσική
παρουσία για συναλλαγές μικρότε
ρης μέσης αξίας, αλλά υψηλότερης
μέσης αξίας διαδικτυακά. Η αξία των
εγχώριων πληρωμών μέσω ελληνικών καρτών ξεπέρασε για πρώτη
φορά το 2022 το αντίστοιχο σύνολο
των αναλήψεων μετρητών, με τη σχε
τική αναλογία να παραμένει σχετικά
μοιρασμένη έκτοτε.
Αν και ο βαθμός χρήσης ψηφιακών
πληρωμών με φυσική παρουσία είναι
αναλογικά εντονότερος για αγορές
αγαθών σε σχέση με υπηρεσίες, η
πρόσφατη επέκταση των πληρωμών με κάρτες ήταν ισχυρότερη στις
υπηρεσίες σε σύγκριση με τα αγαθά,
μειώνοντας έτσι το χάσμα του σχετι
κού μείγματος χρήσης. Άνω του 40%
της χρήσης ψηφιακών πληρωμών
αφορά πλέον υπηρεσίες σε σύγκριση
με λιγότερο από 20% το 2015, ενώ το
μερίδιο υπηρεσιών στη συνολική και
ταναλωτική δαπάνη των νοικοκυριών
αγγίζει το 45%. Οι υπηρεσίες κυριαρ
χούν στις διαδικτυακές συναλλαγές.
Εξετάζοντας τις 27 χώρες της ΕΕ,
αναδεικνύεται ότι υψηλότερη χρήση καρτών πληρωμής και χαμηλότερο μερίδιο ανάληψης μετρητών
σχετίζονται με μικρότερη απώλεια
εσόδων («κενό» ΦΠΑ. Στην Ελλά
δα, η συνεχιζόμενη εξάπλωση των
ψηφιακών πληρωμών εξακολουθεί
να έχει σημαντική θετική επίδραση
στα φορολογικά έσοδα, ενώ η σχέση
φαίνεται να ενισχύθηκε το 2024, μετά
τη διασύνδεση των τερματικών POS
με τις φορολογικές αρχές.
Η θετική επίδραση της επέκτασης
των πληρωμών με κάρτες στα έσοδα από ΦΠΑ για το 2024 εκτιμάται
σε τουλάχιστον 400 εκατ. ευρώ. Και
αυτό καθώς κάθε 10 ευρώ νέων δαπανών με κάρτες το 2024 εκτιμάται
ότι αφορούσε κατά μέσο όρο τουλάχιστον 0,5 ευρώ προηγουμένως
αδήλωτων εσόδων ΦΠΑ.
Οι πληρωμές με κάρτες αυξήθηκαν
με διαφορετικό ρυθμό ανά τομέα
και είδος συναλλαγής, μετά την
πανδημία και την εφαρμογή μέσ
τρων σε στοχευμένες συναλλαγές
(νόμος 4876/2021). Συναλλαγές για
υπηρεσίες όπως εστιατόρια, μπαρ,
παραγγελίες μέσω ταχυδρομείου και
υπηρεσίες στοιχημάτων αύξησαν σημαντικά το μερίδιο των δαπανών με
κάρτα την τελευταία διετία.
Ωστόσο, περίπου το 40% της αξίας
των πληρωμών με κάρτα συνεχίζει να
πραγματοποιείται σε σούπερ μάρκετ,
βενζινάδικα και λογαριασμούς κοινής
ωφέλειας.
Καθώς ορισμένες κατηγορίες πληρωμών έχουν υψηλότερη συσχέτιση με
τη φορολογική συμμόρφωση, εξετάζεται ενδεικτικά ο βαθμός χρήσης
καρτών σε επιλεγμένους τομείς όπου
έχουν ληφθεί πρόσφατα στοχευμένα
μέτρα. Τα αποτελέσματα δείχνουν
ότι, σε σύγκριση με το μερίδιο κάθε
κατηγορίας δαπανών στη συνολική
κατανάλωση των νοικοκυριών, οι
πληρωμές με κάρτα:
• Χρησιμοποιούνται συντριπτικά
λιγότερο σε κατηγορίες όπως νομι
κές υπηρεσίες, ιατρικές υπηρεσίες,
συντήρηση σπιτιού, φροντίδα παιδιών και ευρύτερες εκπαιδευτικές
υπηρεσίες, υπηρεσίες πλυσίματος
αυτοκινήτων, χωρίς σαφή τάση σύγκλισης.
• Χρησιμοποιούνται σχετικά λιγότερο
σε κατηγορίες όπως κουρεία, ινστι
τούτα αισθητικής ή αρτοποιεία, αλλά
με συστηματική τάση σύγκλισης την
τελευταία τριετία.
• έχουν αυξηθεί σημαντικά, ξεπερνώντας μάλιστα το αντίστοιχο μερίδιο
κατανάλωσης, σε κατηγορίες όπως
υπηρεσίες ταξί, όπου πρόσφατα
εφαρμόστηκε η υποχρεωτική αποδοχή ηλεκτρονικών πληρωμών.
Παρά την πρόσφατη πρόοδο, η
Ελλάδα εξακολουθούσε το 2023
να παρουσιάζει το 14ο μεγαλύτερο
«κενό» στα έσοδα από ΦΠΑ στην
ΕΕ. Η μεγαλύτερη χρήση ψηφιακών
πληρωμών συνδέεται με χαμηλότερο
«κενό» ΦΠΑ σε ολόκληρη την ΕΕ. Η
χρήση συναλλαγών με κάρτες στην
Ελλάδα, αναλογικά με την ιδιωτική
κατανάλωση, αγγίζει πλέον τον μέσο
όρο της Ευρωζώνης (Διάγραμμα 4).
Παρά τη σύγκλιση αυτή, το επίπεδο χρήσης καρτών σε σχέση με την
ιδιωτική κατανάλωση στην Ελλάδα
παραμένει το 19ο χαμηλότερο μεταξύ των 27 μελών της ΕΕ, καθώς η
χρήση καρτών παραμένει αναλογικά
χαμηλή σε επιμέρους κατηγορίες
συναλλαγών.
Καθώς υπάρχει ακόμα περιθώριο
για ενίσχυση της φορολογικής συμμόρφωσης μέσα από στοχευμένη
εξάπλωση των ηλεκτρονικών πληρωμών, στη μελέτη προτείνονται περαιτέρω σχετικά μέτρα πολιτικής.
Ενδεικτικά, συμπληρωματικά μέτρα
προς αυτή την κατεύθυνση είναι η
άμεση επιστροφή στον καταναλωτή
(cashback) ενός ποσοστού επί της
αξίας στοχευμένων συναλλαγών με
ηλεκτρονικά μέσα, η επέκταση του
μηχανισμού κινήτρων και αντι-κινήτρων για ηλεκτρονικές πληρωμές
(B2C και B2B) στην πλευρά των
επαγγελματιών, η σύνδεση μέρους
των εκπιπτόμενων δαπανών των αυτ
τοαπασχολούμενων με τον ψηφιακό
τρόπο πληρωμής τους, καθώς και η
στόχευση της λοταρίας σε συναλλαγές με υψηλό ρίσκο φοροδιαφυγής.