ΑΔΩΝΙΣ ΚΥΡΟΥ
Διευθυντής (1898-1918)
ΑΧΙΛΛΕΥΣ Α. ΚΥΡΟΥ
(1918-1950)
ΚΥΡΟΣ Α. ΚΥΡΟΥ
(1918-1974)
ΑΔΩΝΙΣ ΚΥΡΟΥ
(1974-1997)
ΑΛΕΞΗΣ ΖΑΟΥΣΗΣ
(1997-2015)
ΕΣΤΙΑ
ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΕΦΗΜΕΡΙΣ . ΕΤΟΣ ΙΔΡΥΣΕΩΣ 1876
ΑΘΗΝΩΝ
ΕΣΤΙΑ
Δευτέρα
Κλήμεντος ἐπισκόπου Ρώμης
24 Νοεμβρίου 2025 Σελήνη 3.7 ἡμερῶν Ἀνατολή ηλίου 7.15΄ – Δύσις ἡλίου 5.08
ΑΤΤΙΚΗ. Πρωινή νέφωσις μέ ἀνέμους νότιους μέτριους. Θερμ. ἕως 19β.
ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ. Αἰθρία μέ ἀνέμους βόρειους. Θερμ. ἕως 16β.
Αριθμ. φύλ. 43304
Ἔτος 149ον
Τιμή 1,5 €
Η ΝΟΣΤΑΛΓΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ «ΣΟΒΙΕΤΙΚΟ ΟΡΙΖΟΝΤΑ», ΟΙ ΜΠΟΛΣΕΒΙΚΟΙ, Η ΓΙΑΛΤΑ ΚΑΙ ΤΟ ΤΣΙΓΑΡΟΧΑΡΤΟ
«Διαψεύστηκα, ὑποτίμησα, ἔχω αἴσθημα ἐνοχῆς»
Ὅλη ἡ «Ιθάκη» του Τσίπρα στην «Εστία»
Τα κουπόνια στούς συνταξιούχους, ἡ ἀμφιταλάντευσις γιά τό εὐρώ, ἡ ἀνταλλαγή του μνημονίου μέ τό Μακεδονικό
καί τό στρατιωτικό πραξικόπημα - Ἡ ἀπειλή παραιτήσεως στο δημοψήφισμα καί ἡ Ἑλλάς ὡς σκουπιδοτενεκές
τοῦ Πούτιν – Τί γράφει για Κωνσταντίνο Μητσοτάκη, Ντόρα Μπακογιάννη, Κυριάκο Μητσοτάκη, Αντώνη Σαμαρά
Τοῦ Μανώλη Κοττάκη
ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ τοῦ Ἀλέξη Τσίπρα «Ιθάκη»
ἔφτασε στα χέρια μου το Σάββατο τό ἀπόγευ
μα, ὅταν εἶχε κλείσει ἡ ὕλη τῶν ἐφημερίδων.
Μέ τήν ἑξῆς ἀφιέρωση: «Στον Μανώλη, τόν
πιό σοβαρό ἰδεολογικό ἀντίπαλο, μέ εἰλικρινῆ
ἐκτίμηση».
Επικεντρώθηκα στις σελίδες 113 ἕως 446
ἀπό τίς συνολικά 760, καί μέ τό σημείωμα πού
ἀκολουθεῖ θά προσπαθήσω να δικαιώσω τήν τίμια αξιολόγηση πού ἔκανε γιά τό πρόσωπό μου
ὁ πρώην Πρωθυπουργός. Θεωρῶ ὅτι ἡ ἀνάγνωση τοῦ βιβλίου πρέπει να χωριστεῖ στίς ἑξῆς
Δένδιας: Μαιευτική
κλινική γιά τίς
Ἔνοπλες Δυνάμεις
«ΧΡΕΙΑΖΟΜΑΣΤΕ νέους Ελληνες, ἀρνοῦμαι τήν ἄνευ όρων παράδο
ση στήν ἀπειλή τῆς Ἐθνικῆς Συρρίκνωσης» δήλωσε ὁ ὑπουργός Εθνικῆς Ἀμύνης κ. Νίκος Δένδιας ἀνακοινώνοντας
τήν ἵδρυση νέας μαιευτικῆς κλινικῆς
γιά τούς στρατιωτικούς. Στήν ἐκδήλωση, στο πλαίσιο τοῦ ἑορτασμοῦ τῆς
Ἡμέρας τῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων, μίλη
σε γιά μιά σειρά μέτρων στηρίξεως τῆς
«στρατιωτικῆς οἰκογενείας». Εἶπε χαρακτηριστικά ὅτι ἡ «στρατιωτική οἶκογένεια» βιώνει πιό ἔντονα τήν «ἐθνική
συρρίκνωση» μέ τήν ὑπογεννητικότητα, τίς μεταθέσεις, τό ἀσταθές περιβάλλον, τίς ηὐξημένες απαιτήσεις καί γιά
τόν λόγο αὐτό «στηρίζουμε στην πράξη τό δικαίωμα τῆς οἰκογένειας νά μετ
γαλώσει.» Γνωστοποίησε ὅτι δρομολογεῖται νέα Μαιευτική Κλινική στο
Ναυτικό Νοσοκομεῖο Ἀθηνῶν, ἡ ὁποία
θα λειτουργήσει ἕως τα τέλη του 2026,
Συνέχεια στην σελ. 3
ΠΕΝΝΙΕΣ
ΕΙΔΗΣΟΥΛΕΣ
ΠΕΡΙΕΡΓΑ
• Μπορεῖ πολλοί να καυχῶνται ὅτι ἔχουν τό μεγαλύτερο χριστουγεννιάτικο δένδρο, ὅμως ὁ πρωταθλητής εὑρίσκεται στήν Ἰταλία. Στις πλαγιές τοῦ
ὄρους Ingino, οἱ κάτοικοι ἔχουν ἀναπτύξει χιλιόμε
τρα καλωδίων καί πολύχρομων φώτων, σε σχῆμα
χριστουγεννιάτικου δέντρου, πού εἶναι ὁρατό ἀπό
ἀπόσταση δεκάδων χιλιομέτρων. Το παράξενο δέντρο ἀποτελεῖται ἀπό 3,500 φῶτα καί 8,5 χιλιό
μετρα καλωδίου που σχηματίζουν τό δέντρο. Τα
φῶτα καλύπτουν ἀπόσταση 750 μέτρων σέ μῆκος
ἐνῷ τό πλάτος εἶναι 450 μέτρα. Ἡ ἐγκατάστασις
ξεκινᾶ ἀπό τά τείχη τῆς μεσαιωνικῆς πόλεως καί
φθάνει στην Βασιλική τοῦ Πολιούχου Ἁγίου Sant'
Ubaldo, πού βρίσκεται στην κορυφή του βουνού,
ὅπου λάμπει τό ἀστέρι.
• Ὁ ἀκριβότερος πίνακας πού ἔχει φιλοτεχνηθεῖ
ἀπό γυναῖκα εἶναι το σουρρεαλιστικό αυτοπορτραῖτο τῆς Φρίντα Κάλο. Ἡ Μεξικανή καλλιτέχνιδα τόν φιλοτέχνησε το 1940 καί ἐκποιήθηκε ἔναντι
54,66 ἑκατομμυρίων δολλαρίων σε δημοπρασία
τοῦ οἴκου Sotheby's στην Νέα Υόρκη. Τό ἔργο
El sueño (La cama) [«Τό ὄνειρο (τό κρεβάτι)»]
ἔσπασε τό προηγούμενο ρεκόρ, γιά ἔργο πού εἶχε
δημιουργήσει ἡ Ἀμερικανίδα ζωγράφος Τζώρτζια
Ο' Κίφ κι εἶχε ἐκποιηθεῖ ἔναντι 44,4 εκατ. δολλαρίων το 2014. Στον πίνακα ἡ Φρίντα Κάλο είκονίζεται να κοιμᾶται σε ξύλινο κρεβάτι που μοιάζει
να ίπταται στόν οὐρανό, ἐνῷ στήν ὀροφή τοῦ κρεβατιού της εἶναι ξαπλωμένος σκελετός, τυλιγμένος
μέ μασούρια δυναμίτου, μέ ἀνθοδέσμη στο χέρι, καί
κάτι σαν χαμόγελο.
ἑνότητες: Κάνει αὐτοκριτική στο βιβλίο ὁ Τσίπρας; Ἄλλαξε, κι ἂν ἄλλαξε, πρός ποιά κατεύ
θυνση; Ἡ πρώτη θεματική ενότητα.
Ἡ δεύτερη θεματική ενότητα: Από τί γλυτώσαμε καί ἀπό ποιούς τόσο στό ἐσωτερικό
ὅσο καί στό ἐξωτερικό κατά τήν διάρκεια τῆς
ὀκτάμηνης διαπραγμάτευσης του 2015. Καί ἡ
τρίτη: Ἡ ἄποψη τοῦ πρώην Πρωθυπουργοῦ γιά
τά πρόσωπα τόσο στήν Ἀριστερά καί στό Κέντρο ὅσο καί στήν δεξιά παράταξη. Καθώς καί
στο διεθνές στερέωμα. Για ποιούς ἔγραψε καί
γιά ποιούς δέν ἔγραψε. Οἱ ἐπιθέσεις του καί οἱ
σιωπές του γιά τά πρόσωπα δίνουν μία γεύση
πῶς θά πολιτευτεῖ στό μέλλον.
ΑΛΕΞΗΣ ΤΣΙΠΡΑΣ
ΙΘΑΚΗ
Ἑλλάδα-ΗΠΑ:
Αὐτοκριτική: Ἐάν σᾶς πῶ ὅτι ὁ πρώην
Πρωθυπουργός χρησιμοποιεῖ συχνά τίς λέξεις «διαψεύστηκα», «ὑποτίμησα», «κάναμε λάθος», «ἡ πειθαρχία δέν ἦταν προτέρημά
μας», «εἶχα αἴσθημα ἐνοχῆς γιά τό Μάτι, σίγουρα θά ἀποκομίσετε τήν ἐντύπωση, ὅτι κάνει αὐτοκριτική, καί μάλιστα γενναία. Αὐτή
τήν εἰκόνα δίνει. Δεδομένου μάλιστα ὅτι στήν
Ἑλλάδα ὁ συνηθέστερος τρόπος αὐτοκριτικῆς
πολιτικῶν προσώπων ὅτι «κάνουμε καί λάθη»
εἶναι προσχηματικός, ἡ ἐντύπωση αὐτή ἐνισχύεται. Ωστόσο, ἡ ἐξαντλητική μελέτη τοῦ
βιβλίου μᾶς δείχνει ὅτι ὁ πρώην Πρωθυπουργός κάνει σοβαρή αὐτοκριτική σε περιφερει
ακά θέματα ὅπου, οὕτως ἤ ἄλλως, ἡ ἀρνητική
Σχέση χωρίς ἀνταπόδοση
ΟΙ ΕΛΛΗΝΟΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΕΣ σχέσεις τῆς τελευταίας δεκαετίας ἀποτελοῦν μία ἀπό τίς σταθερότερες καί πιό συνεκτικές συνεργασίες στην Ανατο
λική Μεσόγειο. Ἡ Ἑλλάδα ἔχει ἐπιλέξει να τοποθετηθεί καθαρά στον δυτικό πυλῶνα ἀσφάλειας,
καί αὐτή ἡ ἐπιλογή ἀποτελεῖ συνειδητή στρατηγική στάση. Προκύπτει ἀπό τήν ἀνάγκη προστασίας
σέ μιά περιοχή ὅπου οἱ ἰσορροπίες μεταβάλλονται
καί ὅπου ἡ ἔνταση, ἡ ἀστάθεια καί οἱ ἀνταγωνισμοί
συνυπάρχουν. Στο πλαίσιο αὐτό ἡ χώρα ἔχει παραχωρήσει κρίσιμες στρατιωτικές διευκολύνσεις,
τοῦ Μιχάλη Σάλλα*
τρέπονται μέ τήν ἴδια ἔνταση σέ ἁπτά ὀφέλη γιά
τήν ἑλληνική οἰκονομία καί ἄμυνα.
Τό ἐνεργειακό πεδίο εἶναι ἐνδεικτικό. Ἡ Ἑλλάδα ἀγοράζει ἀμερικανικό υγροποιημένο φυσικό
ἀέριο χωρίς προνομιακή τιμολόγηση καί χωρίς
μακροπρόθεσμα συμβόλαια πού θά ἐξασφάλιζαν
σταθερότητα τιμῶν. Ἡ χώρα ἐπωφελεῖται ἀπό τή
γεωγραφική της θέση, ὄχι ὅμως ἀπό εἰδικές διμε
ρεῖς ρυθμίσεις πού θά μπορούσαν να μειώσουν τό
ἐνεργειακό κόστος. Η μετατροπή τῆς Ἑλλάδας σε
περιφερειακό κόμβο ἀποτελεῖ ὄφελος, ἀλλά δέν
συνιστᾶ ἀνταπόδοση ἀνάλογη τῶν παραχωρήσε
ων πού προσφέρει.
ἔχει ἐνισχύσει τήν ἀμερικανική παρουσία ἀπό τήν
Κρήτη μέχρι τήν Θράκη καί ἔχει μετατραπεῖ σέ βασική πύλη γιά τή ροή υγροποιημένου φυσικοῦ ἀερίου πρός τήν Εὐρώπη. Η σχέση παρουσιάζεται ὡς
σχέση ἐμπιστοσύνης. Τό ἐρώτημα εἶναι ἄν παρου-κό
σιάζεται καί ὡς σχέση ἀνταπόδοσης.
Σέ μιά περίοδο κατά τήν ὁποία ή γεωπολιτική
ἀξία τῆς Ἑλλάδας αὐξήθηκε αἰσθητά, θα περίμε
νε κανείς ἀντίστοιχα ὀφέλη σε οἰκονομικό καί ἀμυντικό ἐπίπεδο. Ἡ πραγματικότητα είναι σύνθετη.
Ἡ Ἑλλάδα ἔχει κερδίσει κύρος καί ἀναβαθμισμένο ρόλο στην Ουάσιγκτον. Ἔχει καθιερωθεῖ ὡς παράγοντας σταθερότητας σε μιά περιοχή όπου ή
Τουρκία κινεῖται συχνά ἀντιφατικά. Τα κέρδη αυτά
ἔχουν ἀξία, ἀλλά παραμένουν ἄυλα καί δέν μεταΑγροτικά μπλόκα
στις Εθνικές Ὁδούς
ἀπό τίς 30 Νοεμβρίου
ΑΠΟΦΑΣΙΣΜΕΝΟΙ για μεγάλες κινητοποιήσεις
ὄχι μόνο στις Εθνικές οδούς ἀλλά καί σέ τελωνεία
καί λιμάνια εἶναι οἱ ἀγρότες τῆς χώρας. Αὐτήν τήν
φορά ἔχουν δίπλα τους καί τούς κτηνοτρόφους πού
ἔχουν πληγεῖ ἀνεπανόρθωτα ἀπό τήν εὐλογιά τῶν
αἰγοπροβάτων καί ἀκόμη δέν ἔχουν ἀποζημιωθεῖ.
Συνέχεια στην σελ. 3
ΤΗΣ ΗΜΕΡΑΣ
Ἀντίστοιχη εἰκόνα παρουσιάζεται στό ἀμυντιπεδίο. Ἡ Ἑλλάδα ἀποκτᾶ πρόσβαση σε υψηλή
τεχνολογία, ἐνισχύει τήν ἐπιχειρησιακή της ίκανότητα, ἀλλά συχνά μέ μεγάλο οικονομικό βάρος.
Οι παραδόσεις τῶν ὁπλικῶν συστημάτων καθυστε
ροῦν, καί ἡ συμμετοχή τῆς ἑλληνικῆς ἀμυντικῆς
βιομηχανίας παραμένει περιορισμένη. Η παρου
σία αμερικανικῶν δυνάμεων στις βάσεις παρέχει
αποτρεπτική αξία, ἀλλά δέν συνοδεύεται ἀπό σα
φεῖς δεσμεύσεις ὡς πρός ζητήματα κυριαρχίας. Η
συνεργασία εἶναι σημαντική, ἀλλά ὄχι ἰσόρροπη.
Συνέχεια στην σελ. 2
Ἕξι τρόποι
γιά τήν κάλυψη
τῶν τεκμηρίων διαβιώσεως
ΦΟΡΟΛΟΓΟΥΜΕΝΟΙ πού θέλουν να καλύψουν
τεκμήρια διαβιώσεως ὅπως κατοικία, αὐτοκίνητο
κ.λπ. ἤ τεκμήρια ἀποκτήσεως περιουσιακών στοιχείων, ἔχουν τήν δυνατότητα νά ἐπικαλεστοῦν γονικές παροχές χρηματικῶν ποδῶν ἤ ἄλλες νόμιμες πηγές κεφαλαίου. Γιά νά ἀναγνωριστοῦν ὅμως
Συνέχεια στην σελ. 2
τοῦ Δημήτρη Καπράνου
Ἡ ἐποχή τῆς «ἀνεμοδούρας» στην διεθνή πολιτική
Μπορεῖ νά μήν πῆρε τό
«Νομπέλ Ειρήνης» ο πρόεδρος Τράμπ, ἀλλὰ ἄν
ὑπῆρχε Νόμπελ πολιτικῆς
μετεωρολογίας, θά τό εἶχε
ἐξασφαλίσει ἀσυζητητί. Ὄχι
γιά τίς προβλέψεις του, πού
Ίσως πέφτουν ἔξω συχνό
τερα κι ἀπό δελτίο καιρού
ἑλληνικοῦ τηλεοπτικού δικτύου, ἀλλά γιά τό πῶς και
ταφέρνει να αλλάζει κατεύ
θυνση πιό γρήγορα κι ἀπό
ἀνεμόμυλο σε μελτέμι.
Κάποιοι νομίζουν ότι
ἡ ἀμερικανική εξωτερική
πολιτική καθορίζεται ἀπό
think tanks, διπλωμάτες
καί ἐπιτροπές. Στην πραγ
ματικότητα, τήν καθορίζει
ἕνας ἀόρατος ἀνεμοδείκτης
πού περιστρέφεται μέ νευ
ρικότητα σαν πρωτάρης σε
ἀνεμόπτερο.
Η Ουάσιγκτων ἔχει ἀναγάγει τήν ἔννοια τῆς «στρατηγικῆς» σέ κάτι πού μοιάζει περισσότερο με πρόγραμμα γυμναστηρίου τόν Ἰανουάριο. Φιλόδοξο, ηρωικό,
καί πλήν καταδικασμένο να
μπεῖ στό συρτάρι, μετά τις
πρῶτες δυσκολίες. Εὐαγγε
λίζεται «κλιμάκωση τῆς δέ
σμευσης», ἔπειτα «υπεύθυ
νη ἀπεμπλοκή», μεθαύριο
«στοχευμένη αναπροσαρμο
γή», μια φράση τόσο ἀσαφῆ
πού μπορεῖ νά σημαίνει ἀπό
Συνέχεια στην σελ. 4
ἔκβασή τους δεν προσφέρεται γιά κάτι διαφορετικό, ὅπως τό Μάτι, ἡ Novartis καί οἱ τηλεοπτικές ἄδειες. Ωστόσο, στο κεντρικό θέμα πού
θά ἀπασχολήσει μελλοντικά τήν ἱστορία, τήν
διαπραγμάτευση, ὑπερασπίζεται μέ πάθος τήν
στρατηγική του. Μέ ἔμφαση στο δημοψήφι
σμα, τό ὁποῖο εἶχε ὡς ἀποτέλεσμα νά τοῦ προσφερθεῖ τελικά αὐτό πού ζητοῦσε καί χρηματοδότηση καί ἀναδιάρθρωση χρέους.
Ὡστόσο, ἡ ἀξιολόγηση αὐτῆς τῆς περιόδου
θα πρέπει να γίνει μέ βάση τά ὑπεσχημένα: διαγραφή ἤ ἀμοιβαιοποίηση χρέους, κατάργηση
τῶν μνημονίων μέ ἕναν νόμο καί ἕνα ἄρθρο, ὄχι
Συνέχεια στην σελ. 5
ΑΞΙΖΕΙ ΝΑ ΔΙΑΒΑΣΕΤΕ
Καί ἡ Εὐρώπη ἀποδέχεται
παραχώρηση ἐδαφῶν στήν
Ρωσσία ἔναντι ἀποζημιώσεως
Στις 30/11 με την
ΕΚΔΟΣΙΣ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ
ΕΣΤΙΑ
(σελ. 5)
Το προσωπικό ημερολόγιο
ΤΟΥ ΣΤΡΑΤΗΓΟΥ ΣΚΟΜΠΙ
ΔΕΚΕΜΒΡΙΑΝΑ
Ένα βιβλίο-ντοκουμέντο
για τον Άγγλο διοικητή
τους κατέστησε την κομμουνιστική
ανταρσία των Δεκεμβριανών
τους ετιματοκύλισε την Αθήνα
ΤΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ
ΤΟΥ ΣΤΡΑΤΗΓΟΥ ΣΚΟΜΠΙ
RAGE THE RYNIARY
ΕΣΤΙΑ
Σύγκρουση
ἤ μπλόφα ἀνάμεσα
σε Τράμπ
καί Νετανυάχου;
τοῦ Ἰωάννη Συνοδινοῦ
ΤΗΝ ΠΑΡΑΜΟΝΗ τῆς ψήφισης στο
Συμβούλιο Ασφαλείας (ΣΑ) τοῦ Ὀργανισμοῦ τῶν Ηνωμένων Εθνῶν, τῶν
Ἀμερικανικῶν ἤ τῶν Ρωσσικῶν σχεδί
ων γιά τό μέλλον τῆς Γάζας, πού στην
οὐσία θά εἶναι ἡ ἀρχή τῆς πορείας γιά
τήν ἵδρυση ἀνεξάρτητου Παλαιστινι
ακού κράτους, ὁ πρωθυπουργός τοῦ
Ἰσραήλ Βενιαμίν Νετανυάχου ξεκαθάρισε πώς ἡ χώρα του δέν θά δεχτεί
τέτοιο κράτος δυτικά τοῦ ποταμοῦ
Συνέχεια στην σελ. 3