ΠΕΜΠΤΗ
ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2025
ΕΤΟΣ: 540
ΑΡ. ΦΥΛΛΟΥ: 15493
ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΠΡΩΙΝΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ
ΧΡΟΝΙΑ
ΤΩΝ ΔΗΜΟΠΡΑΣΙΩΝ
ΠΛΗΡΩΜΕΝΟ
ΤΕΛΟΣ
Τεκ. Γραφείο
Κ.Τ.Α.
Αριθμός λέειος
MEPHEL
TEADTON
ΚΩΔΙΚΟΣ: 1781
Hellenic Post
9 772529
Τ: 210 38 17 700 - 210 38 17 716 - 210 38 17 737 F: 210 38 17 331 E: [email protected] W: www.ihodimoprasion.gr
ΤΡΑΠΕΖΕΣ ΚΑΙ ΜΕΤΡΗΤΑ
Την περίοδο των μνημονίων και στο πλαίσιο της
προσπάθειας περιορισμού της φοροδιαφυγής
επιβλήθηκε στις τράπεζες μέσω των εποπτικών
τους υποχρεώσεων να εκτελούν καθήκοντα
άτυπου φορολογικού μηχανισμού. Ελέγχουν
τους πελάτες για τα μετρητά που καταθέτουν,
αναφέρουν στις αρχές κινήσεις πάνω από κάτ
ποιο ποσό ή και επαναλαμβανόμενες κινήσεις
λογαριασμών κ.λπ. Σταδιακά συνηθίσαμε και
προσαρμοστήκαμε σε αυτόν τον συνεχή έλεγχο
στις συναλλαγές. Ταυτόχρονα, η ψηφιοποίηση
της οικονομίας έφερε τον περιορισμό των
τραπεζικών υποκαταστημάτων, ενώ παράλληλα οι τράπεζες εκμεταλλεύτηκαν τα οφέλη
που προέκυψαν. Η διαχείριση των μετρητών
έχει κόστος (χρηματαποστολές, ασφάλεια
κ.ά.) ενώ αρκετά καταστήματα τραπεζών δεν
διαθέτουν πια ταμεία, οπότε και οι τράπεζες
έχουν τους δικούς τους λόγους να περιορίζουν
τις συναλλαγές με μετρητά.
Για να πάρει κάποιος μετρητά πάνω από το όριο
των ΑΤΜ, πρέπει να πάει στο κατάστημα, σε
αρκετές περιπτώσεις αφού έχει κλείσει ραντεβού, ακόμη και εάν πρόκειται για ποσά χαμηλότερα των 5.000 ευρώ. Αν κάποιος πρέπει να
σηκώσει ένα τέτοιο ποσό πρέπει προηγουμένως
να έχει ειδοποιήσει την τράπεζα. Συγχρόνως
τις περισσότερες φορές ο πελάτης υφίσταται
και μια μικρή ανάκριση για το τι θα χρειαστεί
τα μετρητά, μολονότι αυτά έχουν κατατεθεί
απολύτως νόμιμα στον λογαριασμό του.
Δεν είναι όμως μόνον ότι συμφέρει τις τράπεζες να περιορίσουν τη χρήση μετρητών.
Είναι και το κανονιστικό πλαίσιο που τους
επιβλήθηκε. Στα πλαίσια της υποχρέωσης να
γνωρίζουν τον πελάτη (Know Your Customer)
ακόμη κι αν κάποιος μεταφέρει χρήματα από
τη μια τράπεζα στην άλλη, από κάποιο όριο
και πάνω, η τράπεζα που δέχεται την κατάθεση
είναι υποχρεωμένη να ζητήσει από τον πελάτη
να δικαιολογηθεί η προέλευση των χρημάτων.
Οι πρακτικές περιορισμού των μετρητών παραμένουν ισχυρές, ενώ ταυτοχρόνως οι ηλεκτρονικές συναλλαγές αυξάνονται ραγδαία.
Κατά το ΥΠΟΙΚ ενισχύθηκαν το 2024 κατά
10,7% συγκριτικά με το 2023 φτάνοντας τα
67,7 δισ. ευρώ από 61,1 δισ. ευρώ. Σύμφωνα
με έρευνα της ΕΚΤ για το 2024, στην Ελλάδα
το 54% των συναλλαγών κατά αριθμό έγιναν
με μετρητά, ενώ 37% με κάρτες. Το 50% των
Ελλήνων δήλωσαν ότι προτιμούν τα μετρητά
ως κύριο μέσο πληρωμής. Σύμφωνα με την
ανάλυση για το 2024-25, η Ελλάδα είχε μερί
διο μετρητών στην αξία συναλλαγών περίπου
42%, ελαφρώς πάνω από τον μέσο όρο της
Ευρωζώνης (περίπου 30%). Κατά την ίδια έρευ
να όμως δεν είμαστε οι μόνοι. Στη Γαλλία τα
μετρητά χρησιμοποιούνται περίπου για το 43%
των συναλλαγών κατά αριθμό, στην Ιταλία για
το 61% των συναλλαγών κατά αριθμό και στη
Γερμανία περίπου για το 53% των συναλλαγών.
ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟ ΥΠΕΘΟ:
029145
Απαλλαγή από ποινικές διώξεις
και δωρεάν «voucher» συμβουλευτικής
για υπερχρεωμένους
ημαντικές ανατροπές στον
χάρτη του ιδιωτικού χρέους,
αλλά και «ανάσα» για χιλιάδες
επαγγελματίες που βρίσκονται στο
χείλος της καταστροφής, κρύβει το
νέο πολυνομοσχέδιο το οποίο έθεσε προς δημόσια διαβούλευση στο
opengov.gr ο υπουργός Εθνικής Οι
κονομίας και Οικονομικών Κυριάκος
Πιερρακάκης (φωτογραφία). Παρότι
το νομοσχέδιο αφορά στη ρύθμιση
των σχολαζουσών κληρονομιών, ει
δικές διατάξεις αφορούν στο ιδιωτικό
χρέος (άρθρα 179-181) και φέρνουν
ουσιαστικές αλλαγές στην καθημε
ρινότητα των οφειλετών.
Τρεις είναι οι βασικοί άξονες των νέων
ρυθμίσεων: η παύση των ποινικών
διώξεων για όσους πτωχεύουν, η δωρεάν κρατική συμβουλευτική για να
αποφευχθεί το λουκέτο και ειδικές
ρυθμίσεις για όσους μπαίνουν στον
εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης
οφειλών.
Πιο αναλυτικά οι βασικές αλλαγές
που επέρχονται με τις υπό διαβού
λευση ρυθμίσεις είναι:
1. τέλος η «φυλακή για χρέη» για
όσους πτωχεύουν
Ίσως είναι η πιο λυτρωτική διάταξη
για τους επιχειρηματίες και φυσικά
πρόσωπα που λυγίζουν υπό το βάρος
των χρεών. Το καλοκαίρι ο Κυριάκος
Πιερρακάκης έφερε ρύθμιση που
διέσωζε επιχιερηματίες και στελέχη
διοίκησης εφόσον βάζουν σε ρύθμιση
τις οφειλές τους. Ωστόσο μέχρι και
σήμερα παρέμενε ότι, ακόμη και αν
κάποιος κήρυσσε πτώχευση, ερχόταν
αντιμέτωπος με ποινικά δικαστήρια
για τη μη καταβολή χρεών προς το
Δημόσιο και τα Ταμεία.
Τι αλλάζει τώρα:
– αναστολή δίωξης: με το που θα
βγαίνει η απόφαση της πτώχευσης
(ή η εγγραφή στο Μητρώο Φερεγ
γυότητας), «παγώνει» κάθε ποινική
δίωξη για χρέη σε εφορία και ΕΦΚΑ.
– οριστική απαλλαγή και «δεύτερη
ευκαιρία»: αν ο οφειλέτης ολοκληρώσει τη διαδικασία και απαλλαγεί
νόμιμα από τα χρέη του μετά την παρέλευση 1 ή 3 ετών, τότε το αδίκημα
διαγράφεται τελείως (εξάλειψη του
αξιοποίνου).
Συγκεκριμένα, στον ν.4738/2020 προστίθεται νέο Άρθρο 1981 που προβλέπει, μεταξύ άλλων, αναστολή και
εξάλειψη αξιοποίνου σε περίπτωση
πτώχευσης. Η ποινική δίωξη για τα
αδικήματα περί μη καταβολής χρε
ών προς το Δημόσιο και τρίτους, και
περί επιβολής κυρώσεων κατά των
καθυστερούντων την καταβολή και
την απόδοση εισφορών στους Ορ
γανισμούς Κοινωνικής Ασφάλισης,
αναστέλλεται από την ημερομηνία
δημοσίευσης της απόφασης που
κηρύσσει την πτώχευση του οφει
λέτη ή διατάσσει την καταχώριση
του ονόματος ή της επωνυμίας του,
κατά περίπτωση, στο Ηλεκτρονικό
Μητρώο Φερεγγυότητας (...) Σε περίπτωση απαλλαγής του οφειλέτη κατά
το άρθρο 192 και 195, το αξιόποινο για
τα παραπάνω αδικήματα εξαλείφεται.
Για τους ίδιους λόγους ή αν συντρέχει
η περίπτωση του πρώτου εδαφίου,
αναβάλλεται η εκτέλεση της ποινής
ή διακόπτεται η εκτέλεση αυτής που
άρχισε. Όσο διαρκεί η αναστολή
άσκησης ή εμποδίζεται η συνέχιση
της ποινικής δίωξης κατά το παρόν
άρθρο, αναστέλλεται η παραγραφή
του ποινικού αδικήματος...
2. το Κράτος πληρώνει τον Σύμβουλο
και τον... Ψυχολόγο
Για πρώτη φορά θεσμοθετείται η πρόληψη της οικονομικής κατάρρευσης,
πριν φτάσει ο κόμπος στο χτένι. Ήδη
εκπαιδεύονται ειδικοί Σύμβουλοι
«έγκαιρης προειδοποίησης» και το
υπουργείο, μέσω του Ταμείου Ανά
καμψης και της Κοινωνίας της Πληροφορίας (ΚτΠ), θα χορηγεί voucher
(κουπόνι) καλύπτοντας τα έξοδα για
επαγγελματίες που κινδυνεύουν.
Όταν ο «Μηχανισμός Έγκαιρης
Προειδοποίησης» χτυπάει «κόκκινο»
(υψηλός κίνδυνος αφερεγγυότητας),
ο επαγγελματίας θα λαμβάνει δωρεάν
επιταγή (voucher). Με αυτήν θα πληρώνει πιστοποιημένους συμβούλους
για να του ετοιμάσουν εξειδικευμένο
πλάνο διάσωσης.
Ωστόσο το πρόγραμμα δεν καλύπτει
μόνο οικονομικές/νομικές συμβουλές, αλλά και υπηρεσίες ψυχολογι
κής υποστήριξης και εμψύχωσης
(mentoring), αναγνωρίζοντας το
τεράστιο ψυχικό κόστος της υπερχρέ
ωσης. Ουσιαστικά στηρίζει (νομικά,
επιστημονικά αλλά και ψυχολογικά)
να ορθοποδήσουν και να συνεχίσουν
να τηρούν τις ρυθμίσεις τους.
Οι δυνητικοί δικαιούχοι θα υποβάλλουν αίτηση παροχής υπηρεσιών,
μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας
Μηχανισμού Έγκαιρης Προειδοποίησης, της Γενικής Γραμματείας
Πληροφοριακών Συστημάτων και
Ψηφιακής Διακυβέρνησης.
Με κοινή απόφαση των υπουργών
Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Ψηφιακής Διακυβέρνησης,
θα καθορίζονται οι προϋποθέσεις,
οι δυνητικοί δικαιούχοι, τα κριτήρια
επιλεξιμότητας, η διαδικασία, οι όροι,
ο ειδικότερος χρόνος υλοποίησης του
προγράμματος.
3. «φρένο» στην διπλή επιδότηση
ευάλωτων
Μια τεχνική αλλά κρίσιμη λεπτομέρεια αφορά τους ευάλωτους οφειλέτες που λαμβάνουν τη συνεισφορά
του Δημοσίου, για όσους επρόκειτο
να παραδώσουν το σπίτι τους στον
νέο Φορέα Ακινήτων που πρόκειται
να δημιουργηθεί.
Σύμφωνα με τη νέα διάταξη, αν ένας
ευάλωτος οφειλέτης που λαμβάνει
επίδομα μπει στον Εξωδικαστι
κό Μηχανισμό και υπογράψει νέα
σύμβαση ρύθμισης, η παλιά κρατική
συνεισφορά διακόπτεται αυτόματα.
Ο στόχος είναι να μεταφερθεί ο οφει
λέτης στο νέο πλαίσιο προστασίας του
εξωδικαστικού, χωρίς να «τρέχουν»
παράλληλα παλαιότερες επιδοτή
σεις που δεν ανταποκρίνονται στη
νέα ρύθμιση.
Ουσιαστικά, αφού με τη ρύθμιση
διασώζει το σπίτι του και δεν πρόκειται να το παραδώσει ποτέ στον
Φορέα Ακινήτων, δεν συντρέχει ο
λόγος να παίρνει «προσωρινά» και
την επιδότηση για να παραμένει στο
σπίτι του. Σε διαφορετική περίπτωση
θα κινδύνευε να κληθεί στο μέλλον
και να επιστρέψει την επιδότηση που
λαμβάνει, αφού εξέλιπε ο σκοπός για
τον οποίο αυτή του δινόταν.